Đơn từ 300k giảm 10% · đến 30% cho đơn từ 3 triệu — Xem ưu đãiĐơn từ 300k giảm 10%, tới 30% · Xem

Giỏ hàng

Bạn cần mua thêm 150,000₫ để được miễn phí vận chuyển

0₫
Giỏ hàng của bạn đang trống

Chưa có sản phẩm trong giỏ hàng...

Chè Tân Cương vì sao có vị ngọt hậu?

Chè Tân Cương vì sao có vị ngọt hậu?

Thưởng trà cùng nghệ nhân

Trà của HTX Tâm Trà Việt — hái tay tại Đại Từ – La Bằng, sao tại xưởng, đặt trực tiếp không qua trung gian.

Xem tất cả Trà Búp →

Chè Tân Cương có vị ngọt hậu là nhờ cùng lúc ba thứ: đất đồi hơi chua, nắng dịu dưới chân dãy Tam Đảo và tay người hái đúng lứa, sao đúng lửa. Thiếu một trong ba, chén trà Tân Cương vẫn chát nhưng cái ngọt đọng lại ở cổ họng sẽ mỏng đi hoặc mất hẳn. Người Thái Nguyên gọi cảm giác ấy là "tiền chát hậu ngọt": ngụm đầu hơi se lưỡi, nuốt xong một lúc thì thấy ngọt lại.

Bài này tách bạch phần nào của vị chè Tân Cương thuộc về vùng đất, phần nào thuộc về người làm, vì sao vụ thu và vụ đông ngọt hậu rõ hơn, vùng khác của Thái Nguyên có ngọt hậu không, và cách tự nếm ở nhà để biết gói chè mình mua có hậu thật hay chỉ chát.

Tóm tắt nhanh

  • Ngọt hậu là cảm giác vị xuất hiện sau khi vị chát lui đi, không phải đường có sẵn trong chén; nước chè Tân Cương được mô tả là "chát ngọt, dễ chịu, hài hòa, có hậu" (Wikipedia tiếng Việt).
  • Phần của vùng: đất feralit hơi chua, pH khoảng 5,5 đến dưới 7,0; tổng bức xạ nhiệt chỉ khoảng 122,4 kcal/cm²/năm, thấp hơn nhiều vùng chè khác.
  • Phần của mùa: Báo Thái Nguyên (8/2022) tả chè thu "chát dịu sau đó ngọt sâu", chè đông là "tiền chát hậu ngọt".
  • Phần của tay người: hương đặc trưng của chè Tân Cương chủ yếu do xử lý nhiệt khi sao; chè thường được sao 2 đến 4 lần.
  • Giống trung du lá nhỏ nay chỉ còn khoảng 10% diện tích vùng chè Tân Cương (Báo Thái Nguyên, 12/2021); phần lớn là giống mới.
  • Nếm thử: 5g chè, 150 ml nước khoảng 80–85 độ, hãm 20–30 giây, uống từng ngụm nhỏ rồi chờ 30–60 giây.

1. Vì sao chè Tân Cương có vị ngọt hậu? Câu trả lời ngắn

Vì vùng đất cho búp chè một lượng vị chát vừa phải, và người làm chè giữ được độ cân bằng đó tới tận chén trà. Chè Tân Cương mọc trên đồi thấp đất hơi chua, nắng không gắt, mùa đông có sương; búp lớn chậm nên không bị "ngộp" vị chát gắt. Khi được hái non và sao vừa lửa, nước chè chát nhẹ ở đầu lưỡi, rồi vị chát lui nhanh và để lại cảm giác ngọt, thanh ở cổ họng.

Nói cách khác, ngọt hậu là kết quả của một sự cân bằng, không phải của một chất riêng nào. Chè quá chát, do búp già hoặc pha quá nóng, thì vị chát lấn mất hậu. Chè quá nhạt, do héo kỹ hay sao non lửa, thì không có gì để "hậu". Vị chè Tân Cương được khen vì đứng đúng giữa hai đầu ấy, và đó là chuyện của cả đất, trời lẫn tay nghề.

2. Ngọt hậu là gì: cảm giác vị, không phải đường trong chén

Trước hết nên nói rõ: chén chè xanh pha không đường gần như không có đường để mà ngọt. Cái ngọt hậu là một cảm giác đến sau. Trang Astringent trên Wikipedia giải thích vị chát, hay độ se, sinh ra khi tannin, một nhóm polyphenol, bám vào protein trong nước bọt và làm chúng vón lại, nên miệng thấy khô, ráp. Trang này cũng ghi tannin trong một số loại trà tạo độ se nhẹ.

Khi vị se ấy tan đi và nước bọt trở lại, nhiều người thấy cổ họng ngọt, thanh. Vì sao đúng lúc đó lại thấy ngọt thì giới nghiên cứu chưa có một lời giải thống nhất, nên ở đây chỉ mô tả cảm giác. Chè còn có theanine, một axit amin chiếm khoảng 1–2% khối lượng lá chè xanh khô; theo trang Theanine trên Wikipedia, chất này có thể gợi vị umami, tức vị ngọt thịt, êm. Phần hóa học kỹ hơn có ở bài tiền chát hậu ngọt: vì sao trà đắng đầu lưỡi rồi ngọt ở cổ họng.

Với người mua chè Tân Cương, điều đáng nhớ là: ngọt hậu cần có chát đi trước. Gói chè quảng cáo "không chát chút nào mà vẫn ngọt hậu" thường là chè hạng rất non pha rất nhạt, hoặc là lời quảng cáo. Câu "tiền chát hậu ngọt" của người làm chè nói đúng thứ tự đó.

Búp chè non xanh trên cây, phần tôm và lá non quyết định độ chát của chén chè

3. Phần của đất: đồi thấp, đất hơi chua, gần nước

Theo trang Trà Tân Cương trên Wikipedia tiếng Việt, đất vùng chè Tân Cương hình thành chủ yếu trên nền feralit, macma axít hoặc phù sa cổ, đá cát, độ pH phổ biến từ 5,5 đến dưới 7,0, tức đất hơi chua. Cây chè vốn ưa đất chua, thoát nước tốt; trên loại đất đó, cây sinh trưởng đều, búp không vọt quá nhanh. Vài nơi vẫn viết chè Tân Cương mọc trên "đất bazan"; theo nguồn trên thì không phải vậy.

Đồi chè Tân Cương là đồi thấp dạng bát úp, nằm giữa sông Công, hồ Núi Cốc và chân dãy Tam Đảo, nên nương chè có nước tưới khá thuận. Con số "cao trên dưới 1.000 m" hay được chép là độ cao của dãy Tam Đảo che chắn phía tây, không phải độ cao đồi chè. Muốn xem bản đồ, tên xã mới sau sáp nhập 2025 và mốc chỉ dẫn địa lý, bạn đọc bài trụ vùng chè Tân Cương ở đâu, thuộc xã nào.

Đất quyết định cái "nền" của vị chè Tân Cương: lượng chát vừa phải, nước chè có thân. Nhưng đất không tự tạo ra ngọt hậu. Cùng một sườn đồi, chè hái già hay sao cháy vẫn cho chén nước chát gắt. Đó là lý do các mục sau phải nói tiếp về trời và về người.

4. Phần của trời: nắng dịu, sương và bức bình phong Tam Đảo

Điểm các nhà nghiên cứu hay nhắc về chè Tân Cương là bức xạ nhiệt thấp. Wikipedia tiếng Việt ghi tổng bức xạ nhiệt khoảng 122,4 kcal/cm²/năm, bức xạ hữu hiệu 61,2 kcal/cm²/năm, thấp hơn so với các vùng chè khác. Vùng chè nằm trong tiểu khí hậu phía đông dãy Tam Đảo; dãy núi cao trên dưới 1.000 m che chắn, nên nắng ở đây dịu và độ ẩm cao hơn nơi trống trải.

Nắng dịu liên quan gì tới vị? Có một gợi ý từ cách người Nhật làm trà: trang Theanine trên Wikipedia ghi rằng che bớt ánh nắng trực tiếp cho cây chè làm tăng hàm lượng theanine trong lá. Chè Tân Cương không được che lưới như thế, và tới nay chưa thấy nghiên cứu công khai nào đo riêng theanine của vùng này. Vì vậy chỉ nên hiểu đây là suy luận hợp lý: nắng dịu tự nhiên có thể giúp búp giữ được vị êm, chứ không phải điều đã đo đạc.

Sương cũng là chuyện người làm chè hay nói. Họ hái từ sáng sớm khi trời còn mát, và Báo Thái Nguyên tả mùa đông "sương muối nhiều, mưa phùn làm cho cây chè cũng chậm phát triển hơn". Búp lớn chậm thì ít, nhưng vị đọng hơn, đó là nền của chè đông mà mục sau nói tới.

Đọc về vị ngọt hậu rồi muốn pha thử một ấm trà búp ở nhà? Nhóm Trà Thái Nguyên – Chính Gốc Đại Từ, La Bằng có đủ các hạng từ trà Bắc pha ấm lớn tới móc câu, nõn tôm và trà đinh, ghi rõ giá niêm yết từng cỡ gói.

5. Chè Tân Cương vụ nào ngọt hậu rõ?

Vụ thu và vụ đông thường cho ngọt hậu rõ hơn vụ hè. Báo Thái Nguyên trong bài ghi chép tháng 8/2022 tả bốn vụ của vùng chè Tân Cương: chè xuân "vị trà nhẹ, đậm đà, khi pha có hương thơm nhẹ nhàng của cốm non"; chè hè vẫn giữ vị đậm nhưng "không được nước như lứa chè vụ xuân"; chè thu uống vào "cảm giác ban đầu là chát dịu sau đó ngọt sâu"; chè đông được gọi đúng tên "tiền chát hậu ngọt".

Lý do nằm ở nhịp lớn của búp. Mùa hè nắng nóng, mưa nhiều, búp vươn nhanh, lá mau già, vị chát dễ gắt mà hậu mỏng. Sang thu trời mát, đông có sương, búp lớn chậm, vị cân hơn. Cuối tháng 10 tới đầu tháng 11 như lúc này là lúc chuyển từ chè thu sang chè đông, cũng là mùa cây chè nở hoa trắng. Khác biệt chè thu và chè xuân được so kỹ ở bài chè vụ thu là gì, khác chè vụ xuân ra sao.

Hoa chè trắng nhụy vàng nở trên cành chè vào cuối thu, lúc chè thu chuyển sang chè đông

Với người mua, cách dùng thông tin này rất đơn giản: hỏi người bán chè sao vào tháng nào. Gói chè Tân Cương sao tháng 9–11 mà pha lên chát gắt, không có hậu, thì vấn đề nằm ở búp hoặc ở khâu sao, không phải ở mùa. Còn chè hè nhạt hậu hơn là chuyện bình thường của cây, không phải chè kém.

6. Giống trung du hay giống mới: điều người mua hay nhầm

Nhiều người nghĩ chè Tân Cương nào cũng là chè trung du lá nhỏ. Thực tế đã khác. Giống chè trung du được ông Đội Năm đưa về vùng này khoảng năm 1920–1922 theo Wikipedia, nhưng bài Gìn giữ hồn cốt chè Tân Cương của Báo Thái Nguyên (12/2021) cho biết năm 2017 chè bản địa chỉ còn 20% diện tích, sau đó còn hơn 10%, gần 90% là chè lai và giống mới. Bài báo năm 2022 kể tên các giống mới như LDP1, Kim Tuyên, Phúc Vân Tiên.

Báo Thái Nguyên gọi giống trung du là giống "mang lại sự khác biệt, tạo nên hồn cốt" của vùng. Người uống lâu năm cũng hay nói chè trung du chát đậm hơn mà hậu sâu, chè giống mới năng suất cao, cánh đẹp, vị thường êm hơn. Đó là nhận xét của người uống; chúng tôi chưa thấy số đo nào so sánh vị hai nhóm giống ở riêng vùng này, nên đừng coi là quy luật.

Điều chắc chắn: chè Tân Cương ngày nay không tự động là chè giống trung du. Muốn đúng vị trung du, bạn hỏi thẳng người bán "lô này giống gì". Đặc điểm và cách nhận biết giống chè hạt trăm tuổi có trong bài trà Trung du cổ là gì; còn chuyện giống lá nhỏ, lá to, giống lai khác nhau ra sao trong chén có ở bài phân loại trà theo giống cây và vùng trồng.

7. Phần của tay người: lứa hái, độ héo và lửa sao

Wikipedia tiếng Việt có một câu mà người mua chè Tân Cương nên nhớ: "Mùi thơm đặc trưng của chè Tân Cương chủ yếu là mùi thơm do xử lý nhiệt tạo ra." Tức là hương cốm không nằm sẵn trong lá tươi, mà sinh ra trong chảo. Cùng trang ghi chè thường được sao từ 2 đến 4 lần, số lần và thời gian tùy yêu cầu chất lượng, và khâu xào diệt men cần nhiệt đều ở đáy chảo, đảo đều tay.

Người làm chè ở Thái Nguyên gọi khâu này là "tay lửa, tay trà": lửa đều thì búp chín đều, giữ được vị chát dịu; lửa to cuối mẻ thì chè khét, vị chát gắt lên, hậu mất; lửa non thì chè ngái, hăng. Ngày nay nhiều cơ sở dùng máy sao chè thay chảo, như Báo Thái Nguyên ghi lại, và chè Tân Cương được làm bằng cả hai cách thủ công truyền thống lẫn máy hiện đại. Máy hay chảo đều cần người canh lửa; cách máy sao chè vận hành có ở bài máy sao chè là gì.

Trà khô và đĩa trà nõn cánh vàng xanh trên khay trà, cánh chè sao đều lửa

Lứa hái quyết định nhiều không kém. Búp càng non, vị chát càng nhẹ, hậu càng thanh; hái 1 tôm 2–3 lá thì nước đậm, chát rõ hơn, hậu vẫn có nhưng đến chậm. Bảng dưới gom các yếu tố làm nên vị ngọt hậu, chia rõ cái nào thuộc về vùng, cái nào thuộc về người làm.

Yếu tốThuộc vềGóp gì cho ngọt hậuNếu thiếu thì chén chè ra sao
Đất feralit hơi chua, pH 5,5 đến dưới 7,0VùngCây sinh trưởng đều, vị chát vừa phải, nước có thânĐất bạc màu: búp nhỏ, nước mỏng, nhạt hậu
Nắng dịu, bức xạ thấp, có dãy núi cheVùngBúp lớn chậm, vị êm hơn (suy luận, chưa có số đo riêng)Nắng gắt kéo dài: búp mau già, chát gắt
Mùa thu, mùa đông có sươngTrờiBáo Thái Nguyên tả "chát dịu sau đó ngọt sâu"Chè hè: vẫn đậm nhưng kém nước, hậu mỏng
Giống chèNgười chọn trồngGiống trung du được khen hậu sâu; giống mới êm, cánh đẹpKhông hỏi giống thì khó so vị giữa các gói
Lứa hái, hái sáng sớmNgười làmBúp non, tươi giữ vị chát nhẹ, hậu thanhHái già, để búp nóng dập: chát gắt, nước đỏ
Héo, diệt men, sao 2–4 lầnNgười làmHương cốm do xử lý nhiệt tạo ra, vị chát được "thuần"Lửa to: khét, mất hậu; lửa non: ngái, hăng
Bảo quản sau khi saoNgười bán, người uốngGiữ hương, giữ vị cânẨm, để hở: mùi ẩm, vị phẳng

Những lỗi chế biến làm chè khét, ngái hay đỏ nước được bàn riêng ở bài trà bị khét, ngái, đỏ nước là do khâu nào; còn kinh nghiệm xem trời hái chè, nghe tiếng chè reo trong chảo của người làm chè xưa nằm ở bài kinh nghiệm dân gian khi làm chè.

8. Vùng khác của Thái Nguyên có ngọt hậu không?

Có. Ngọt hậu không phải độc quyền của chè Tân Cương. Cả dải chè phía đông dãy Tam Đảo, từ Tân Cương lên La Bằng, cùng hưởng đất đồi hơi chua và tiểu khí hậu do núi che chắn, nên chè vùng này có nét vị gần nhau: chát dịu, hương cốm, hậu ngọt. Người uống lâu năm mới nhận ra khác biệt, và khác biệt đó nhiều khi do lứa hái, cách sao của từng nhà hơn là do tên vùng.

Các vùng khác của Thái Nguyên có vị riêng. Trại Cài ở Đồng Hỷ được biết tới là vùng trà đậm và nơi còn giữ giống trung du bản địa, xem bài vùng chè Trại Cài. Khe Cốc ở Phú Lương là vùng chè diện tích lớn, xem bài vùng chè Khe Cốc. Định Hóa gắn với lịch sử ATK và cộng đồng người Tày, xem bài vùng chè ATK Định Hóa. So sánh đất, giống, vị và giá giữa bốn vùng có ở bài Thái Nguyên tứ đại danh trà khác nhau ở đâu.

Chè Thái Nguyên từ lâu được gọi là "đệ nhất danh trà" – một cách nói dân gian về cả vùng chè, không phải danh hiệu riêng của một nơi hay một nhà. Chữ Tân Cương in trên bao bì nên hiểu thế nào, có chỉ dẫn địa lý hay không, bạn xem bài hiểu đúng chữ Tân Cương trên bao bì. Còn nếu hỏi chè Tân Cương có ngọt hậu hơn hẳn mọi vùng không, câu trả lời công bằng là: chè Tân Cương làm tốt thì ngọt hậu rõ, chè vùng nào làm tốt cũng vậy, và gu mỗi người mỗi khác.

9. Vị ngọt hậu ở chè Đại Từ – La Bằng

Nhà mình không trồng chè ở Tân Cương. HTX Tâm Trà Việt làm chè ở vùng Đại Từ – La Bằng, sườn đông dãy Tam Đảo, cùng dải chè dưới chân núi với vùng chè nói ở các mục trên. Chè lấy từ nương của các hộ trồng chè thành viên HTX, vùng chè khoảng 40,5 ha, hái tay, đưa về sao tại xưởng của HTX và bán thẳng qua web. Câu chuyện vùng chè này có ở bài vùng trà dưới sườn Đông Tam Đảo: Đại Từ – La Bằng.

Vì cùng một kiểu đất trời, các hạng chè búp La Bằng cũng đi theo nhịp "tiền chát hậu ngọt", chỉ khác nhau ở độ non của búp. Nếu muốn tự nếm ngọt hậu, đây là ba hạng hợp để so, đi từ chát rõ tới gần như không chát:

  • Trà Móc Câu Đặc Biệt: hái 1 tôm 1–2 lá, cánh cong, nước xanh ánh kim, chát rõ đầu lưỡi rồi ngọt hậu, hương cốm. Giá niêm yết 45.000đ/100g. Hợp người muốn thấy rõ nhịp chát trước, ngọt sau.
  • Trà Nõn Tôm Cánh Hạc: hái 1 tôm 1 nõn, chăm bón theo hướng hữu cơ, nước xanh trong, chát dịu, hậu ngọt sâu. Giá niêm yết 65.000đ/100g. Hợp người mới tập nếm hậu.
  • Trà Đinh Tiên Sơn: búp đinh chưa xòe lá, hương cốm rõ, gần như không chát, hậu ngọt sâu, được nhiều nước. Giá niêm yết 250.000đ/100g. Hợp để thưởng chậm hay biếu.

Bát trà Nõn Tôm Cánh Hạc khô cầm trên hai bàn tay, cánh chè xoăn nhỏ màu xanh đen

Về hạng đinh, nhà mình có thêm Trà Đinh Tiến Vua hạng tuyển chọn; đặc trưng của dòng này được giới thiệu ở trang của HTX: Đặc trưng Trà Đinh Tiến Vua – sự hòa quyện của đất trời. Muốn so cả ba hạng mà không phải mua cỡ lớn, mỗi loại đều có gói thử 10g trên trang sản phẩm.

10. Nếm thế nào để nhận ra vị ngọt hậu?

Pha nhạt hơn thường ngày và uống chậm. Lấy 5g chè cho 150 ml nước, nước khoảng 80–85 độ (đun sôi, để nguội 2–3 phút), tráng ấm cho nóng, hãm nước đầu 20–30 giây rồi rót cạn. Trang Green tea trên Wikipedia ghi trà xanh thường được hãm ở 61–87 độ trong 30 giây tới 3 phút, và hãm quá nóng hay quá lâu sẽ đẩy ra quá nhiều tannin, tức là chát gắt, át mất hậu.

Uống một ngụm nhỏ, để nước lăn qua lưỡi rồi nuốt, ngậm miệng thở nhẹ bằng mũi và chờ 30–60 giây. Nếu cổ họng thấy ngọt, thanh và vị đó kéo dài, đó là ngọt hậu. Nếu chỉ thấy khô ráp, se lưỡi mãi không dứt, chè đó chát mà không có hậu. Cách chia ngụm đầu thành ba lần uống có ở bài vì sao chén trà đầu tiên nên uống thành 3 ngụm.

Bộ ấm chén pha chè xanh trên bàn gỗ, cách nếm vị ngọt hậu của chè Tân Cương

Muốn so cho công bằng giữa hai gói chè, chẳng hạn một gói chè Tân Cương và một gói chè La Bằng, hãy pha cùng lượng, cùng nước, cùng giờ, dùng hai chén giống nhau và nếm xen kẽ. Bảng dưới là những dấu hiệu nên ghi lại khi nếm.

Lúc nếmChè có hậuChè chát mà không có hậu
Màu nướcXanh vàng hoặc vàng sáng, trongVàng sẫm, đỏ hoặc đục
Hương khi mở nắp ấmMùi cốm, thơm dễ chịuMùi khói, khét hoặc ngái, hăng
Ngụm đầuChát nhẹ ở đầu lưỡiChát gắt, đắng lan khắp miệng
Sau khi nuốt 30–60 giâyCổ họng ngọt, thanh, miệng ướt lạiMiệng khô, se kéo dài
Nước thứ hai, thứ baVẫn còn hậu, vị dịu dầnNhạt hẳn hoặc vẫn gắt

Nếu pha ở nhà mà chè luôn chát gắt dù đã hạ nhiệt, hãy giảm lượng chè trước khi kết luận chè kém. Bảng chỉnh vị chi tiết theo nhiệt độ, lượng chè và thời gian có ở bài cách pha cho bớt chát, rõ hậu ngọt. Người Thái Nguyên có nếp uống chè riêng, pha đặc hay nhạt tùy lúc, tùy khách, bạn đọc thêm ở bài văn hóa uống trà của người Thái Nguyên.

Chén trà men xanh đặt trên đĩa nhìn từ trên xuống, dùng chén lòng sáng để soi màu nước chè

Một mẹo nhỏ: chén lòng trắng hoặc men xanh nhạt giúp nhìn màu nước rõ hơn chén đất tối màu. Ghi lại cảm nhận sau mỗi lần nếm, vài lần là bạn biết mình thích chè chát rõ rồi ngọt sâu, hay chè êm ngay từ ngụm đầu. Yếu tố nước, ấm chén và người pha góp gì cho một ấm trà ngon được bàn riêng ở bài một ấm trà ngon cần hội đủ những gì.

Bộ ấm chén tử sa trên bàn gỗ cạnh ghế, bàn trà tiếp khách nếm chè

Ưu đãi theo đơn

Tự giảm trong giỏ hàng, không cần nhập mã.

  • −10% đơn từ 300k
  • −15% từ 500k + tặng 1 bông sen Tây Hồ và Nõn 10g
  • −20% từ 750k + tặng Hộp Móc Câu Thượng Hạng
  • −25% từ 1 triệu + tặng bộ ấm Nắp Đào
  • −30% từ 3 triệu + tặng Hộp Nõn Thượng Hạng

Tính trên giá niêm yết. Áp dụng cho hàng TRAVINA, không áp dụng trà cụ An Thổ Túc, trà Fìn Hồ và không cộng cùng mã giảm giá khác. Quà tặng gửi kèm khi nhân viên gọi xác nhận đơn.

Muốn tự nếm vị chát dịu, ngọt hậu, hãy pha song song hai, ba hạng búp. Trà Móc Câu Đặc Biệt chát rõ rồi ngọt lại, 45.000đ/100g; Trà Nõn Tôm Cánh Hạc chát dịu, hậu sâu, 65.000đ/100g; Trà Nõn Tôm Hảo Hạng hương cốm rõ hơn, 80.000đ/100g; Trà Đinh Tiên Sơn gần như không chát, 250.000đ/100g; Combo 4 Vị Dùng Thử 700g 275.000đ để so bốn hạng. Giá niêm yết. Website có các đợt ưu đãi theo thời điểm, giá đang áp dụng luôn hiện tại trang sản phẩm. Miễn phí giao hàng cho đơn từ 150.000đ, đơn dưới 150.000đ phí 30.000đ.

11. Chè Tân Cương ngọt hậu: Câu hỏi thường gặp

Vì sao chè Tân Cương có vị ngọt hậu?

Vì đất đồi hơi chua, nắng dịu dưới chân Tam Đảo cho búp chè vị chát vừa phải, và người làm chè hái non, sao đúng lửa để giữ sự cân bằng đó. Vị chát lui nhanh thì để lại cảm giác ngọt, thanh ở cổ họng.

Ngọt hậu có phải chè có đường hay tẩm hương không?

Không. Chè xanh pha không đường gần như không có đường; ngọt hậu là cảm giác đến sau khi vị chát tan. Chè tẩm hương thường thơm gắt ngay khi mở gói, nước nhạt dần rất nhanh qua các lần rót.

Chè Tân Cương vụ nào ngọt hậu rõ?

Vụ thu và vụ đông. Báo Thái Nguyên (8/2022) tả chè thu "chát dịu sau đó ngọt sâu", chè đông là "tiền chát hậu ngọt"; chè hè vẫn đậm nhưng kém nước hơn.

Chè Tân Cương nào cũng là giống trung du phải không?

Không. Theo Báo Thái Nguyên (12/2021), giống trung du lá nhỏ chỉ còn hơn 10% diện tích vùng chè Tân Cương, phần lớn là chè lai và giống mới như LDP1, Kim Tuyên, Phúc Vân Tiên. Muốn đúng giống, hãy hỏi người bán.

Pha chè Tân Cương bao nhiêu độ để rõ hậu?

Khoảng 80–85 độ, 5g chè cho 150 ml nước, hãm nước đầu 20–30 giây. Nước quá nóng hoặc hãm quá lâu làm chè chát gắt và át mất hậu.

Chè vùng khác của Thái Nguyên có ngọt hậu không?

Có. Cả dải chè phía đông Tam Đảo, trong đó có Tân Cương và La Bằng, có nét vị chát dịu, hậu ngọt khá gần nhau. Trại Cài, Khe Cốc, Định Hóa mỗi vùng một vị riêng; chè vùng nào làm tốt cũng có hậu.

Chè bán trên web này có phải chè vùng Tân Cương không?

Không phải. Chè trên web là chè của HTX Tâm Trà Việt, làm ở vùng Đại Từ – La Bằng, sườn đông dãy Tam Đảo. Muốn so vị, bạn có thể pha song song một gói chè vùng khác với một gói chè La Bằng theo cách nếm ở mục 10.


Nguồn tham khảo

Muốn được gợi ý hạng chè hợp gu, hay hỏi cách pha cho rõ vị ngọt hậu, bạn gọi hoặc nhắn Zalo 0393.98.2025.

Người viết: Đỗ Hữu Thuận

Chọn mua: xem nhóm Trà Thái Nguyên – Chính Gốc Đại Từ, La Bằng.
Đọc cùng chủ đề: Vì sao trà Bắc chát dịu mà ngọt hậu? · Tổng Tiên Sơn xưa – vùng chè dưới chân Tam Đảo

Trà Thái Nguyên hái tay, sao tại xưởng của hợp tác xã

Bài viết do HTX Tâm Trà Việt biên soạn — trồng và sao chè tại Đại Từ – La Bằng, Thái Nguyên, cơ sở chế biến đạt ISO 22000:2018, bán thẳng tới người dùng không qua trung gian.

Trà uống hằng ngày · Trà đinh · Trà hoa · Hộp trà & quà tặng · Ấm & trà cụ

Ưu đãi theo đơn: đơn từ 300k giảm 10% · từ 500k giảm 15% + tặng 1 bông sen Tây Hồ và Nõn 10g · từ 750k giảm 20% + tặng Hộp Móc Câu Thượng Hạng · từ 1 triệu giảm 25% + tặng bộ ấm Nắp Đào · từ 3 triệu giảm 30% + tặng Hộp Nõn Thượng Hạng. Xem ưu đãi

Gọi hoặc nhắn Zalo 0393.98.2025 — tư vấn chọn trà

Muốn bán lại tại địa phương: xem điều kiện mở đại lý chè Thái Nguyên.

Mua sỉ, mở đại lý hoặc đặt quà doanh nghiệp số lượng lớn: xem chính sách nhập sỉ của HTX Tâm Trà Việt hoặc mở đại lý chè Thái Nguyên.

Đỗ Hữu Thuận – Nhà sáng lập, Chủ tịch HTX Tâm Trà Việt
Người chịu trách nhiệm nội dung

Đỗ Hữu Thuận

Nhà sáng lập, Chủ tịch HTX Tâm Trà Việt

Người Đại Từ, lớn lên trên đồi chè của gia đình làm trà từ khoảng những năm 60 của thế kỷ trước. Sau hơn 10 năm làm kinh doanh và thương mại điện tử, anh về quê lập HTX Tâm Trà Việt và thương hiệu TRAVINA. Trên website, anh phụ trách nội dung về văn hóa trà, vùng chè Đại Từ – La Bằng và cách phân biệt trà thật giả.

Xem trang tác giả Đỗ Hữu Thuận →

Đang xem: Chè Tân Cương vì sao có vị ngọt hậu?